Vergaderingen

In 2025 vonden zes reguliere vergaderingen van de raad van commissarissen plaats. 

Op twee uitzonderingen na, zijn deze vergaderingen voltallig bijgewoond. De deelname aan deze vergaderingen lag daarmee op 94 procent. Ook de directeur en de overige leden van het directieteam woonden deze vergaderingen bij. Andere leden van het management werden op gepaste momenten uitgenodigd om een goede informatievoorziening te borgen. 

Daarnaast heeft de raad enkele keren in beslotenheid vergaderd over rapportages vanuit de selectie-en-benoemings- en remuneratiecommissie en haar eigen assessment, over het functioneren van de raad zelf, en de directie. Ook vond de jaarlijkse themabijeenkomst en strategiesessie plaats. De voorzitter van de raad sprak daarnaast geregeld met de algemeen directeur over de voortgang en over actuele ontwikkelingen. 

Tijdens de vergaderingen van de raad vond rapportage en advies plaats vanuit de auditcommissie en de selectie-en-benoemings- en remuneratiecommissie wanneer deze tussentijds bijeen waren gekomen.

In het verslagjaar zijn geen onderwerpen naar voren gekomen waarbij sprake was van een tegenstrijdig belang. De externe accountant nam deel aan de vergadering van de raad op 3 april 2025, waarvoor de vaststelling van de jaarstukken en de bespreking van de accountantsrapportage was geagendeerd.

Vergader onderwerpen

De raad hanteert een jaaragenda voor agendapunten die relevant zijn om periodiek te behandelen. Deze punten betreffen onder meer het jaarplan, de meerjarenbegroting en het financieringsplan, de strategie van het bedrijf en de uitvoering daarvan, verdieping, het jaarverslag, alsmede de organisatieontwikkeling en risicobeheersing. Daarnaast worden ter vergadering aan de hand van maandrapportages en jaarprognoses de actuele ontwikkelingen en de voortgang ten aanzien van specifieke doelstellingen, projecten en actiepunten besproken, worden veiligheidsincidenten geanalyseerd en beoordeeld in relatie tot het veiligheidsbeleid, en wordt de ontwikkeling en de achtergronden van het ziekteverzuim besproken. Verder vindt overeenkomstig de geldende regels door de raad besluitvorming plaats over voorgenomen directiebesluiten.

In het boekjaar heeft de raad zich met name gericht op de volgende onderwerpen.

Veiligheid
Het eerste bespreekpunt van elke vergadering betreft het onderwerp Veiligheid. Hieraan wordt indringend aandacht besteed. Elk incident wordt geëvalueerd en, voor zover van toepassing, worden genomen maatregelen om herhaling te voorkomen besproken. In het boekjaar hebben zich geen veiligheidsincidenten voorgedaan met zware consequenties, voor het eerst in lange tijd. Echter, gegeven de aard van het werk bij HVC acht de raad continue aandacht voor versterking van het veiligheidsbewustzijn en het verminderen van het aantal veiligheidsincidenten van groot belang. De raad ziet dat HVC goede slagen maakt. Zo heeft bij de activiteit Inzameling het thema veiligheid zich ontwikkeld tot een kernwaarde bij de zorg voor het welzijn van de medewerkers.

Strategie, externe ontwikkelingen en risicobeheer
De raad gaat bij de uitoefening van zijn toezichthoudende rol uit van de strategie zoals die is geformuleerd door de directie in samenspraak met de aandeelhouders voor de onderneming als geheel en de verschillende activiteiten(-clusters) binnen de onderneming: Energie uit Afval, Inzameling, Duurzame Energie, Regie-op-Stromen, Recycling, alsmede Groen Gas & Compost.

De strategie voor de uitvoering van deze door aandeelhouders aan HVC toegewezen activiteiten is op 30 mei 2024 herijkt, na een intensief voorbereidingstraject in samenspraak met een Klankbordgroep, bestaande uit 18 portefeuillehouders. De voorgestelde strategie met een ondersteunend advies van de Klankbordgroep is voorgelegd aan de aandeelhouders die hierop unaniem positief hebben gereageerd. De herijkte strategie vormt sindsdien de basis voor de ontwikkeling van een groot aantal nieuwe investeringen, zoals op het gebied van CO₂-afvang en verdere verduurzaming van de afvalenergiecentrales, en op het gebied van duurzame warmtebronnen en -netten. De uitvoering van de strategie is niet mogelijk zonder instemming van de aandeelhouders: alle nieuwe investeringen voor een bedrag van €10 miljoen of meer worden vooraf aan de aandeelhoudersvergadering ter goedkeuring voorgelegd. Er wordt daarbij gestreefd naar maximaal draagvlak. De raad stelt vast dat de directie daar goed in slaagt. 

De inhoudelijke focus op klimaat- en circulariteitdoelstellingen gaat samen met financiële doelstellingen gericht op rentabiliteit en financiële robuustheid, ter borging van de continuïteit van de onderneming. De financiële strategie is erop gericht de activiteiten en voorgenomen investeringen te kunnen financieren, met als primair uitgangspunt dat de financiële weerbaarheid in meerjarenperspectief tenminste op peil blijft. In samenhang met de herijkte strategie, waarvan ook de financiële strategie deel uitmaakt, heeft de aandeelhoudersvergadering in het kader van het dividendbeleid besloten tot het reserveren van alle jaarlijkse nettoresultaten. 

Wanneer tegen het einde van een boekjaar blijkt dat aan de doelstellingen van de financiële strategie wordt voldaan, wordt beoordeeld of er ruimte is voor teruggave via de in het boekjaar gehanteerde tarieven. Directie en raad van commissarissen leggen jaarlijks bij de behandeling van de jaarstukken over de toepassing van de financiële strategie verantwoording af.  

De raad ziet toe op het voorkomen van kruissubsidiering tussen de verschillende clusters van activiteiten, waarbij uitgangspunt is dat deze in meerjarig perspectief renderen. De raad wordt tijdig en goed geïnformeerd over en volgt nauwgezet (externe) ontwikkelingen die in positieve of negatieve zin invloed kunnen hebben op de continuïteit van de onderneming. Hierbij merkt de raad op dat het bedrijf sterk onderhevig is aan landelijke en Europese besluiten, soms met een onvoorspelbare uitkomst. Zo ook aan onverwachte veranderingen in de energiemarkten als gevolg van conflicten of andere redenen die leiden tot onverwachte overschotten of tekorten. Naar mening van de raad weet de directie en het directieteam flexibel en veerkrachtig op incidenten in te spelen, maar het is niet mogelijk volatiliteit in de resultaten uit te sluiten.

Een belangrijke externe ontwikkeling voor HVC was het verschijnen begin 2025 van de beleidsvisie van het Kabinet op afvalverbranding. Het Kabinet wil zoveel mogelijk inzetten op preventie en hergebruik zodat afvalverbrandingsinstallaties uitsluitend worden benut voor niet-recyclebaar Nederlands afval dat niet op een hoogwaardiger wijze kan worden verwerkt. Die inzet komt overeen met de visie van HVC. 

Als sturingsinstrument worden door het Rijk fiscale maatregelen ingezet c.q. geïntensiveerd. Op grond van het Belastingplan 2026 zullen de afvalstoffenbelasting en de CO₂-heffing die van toepassing is op het verbranden van afval de komende jaren fors stijgen, zelfs forser dan verwacht. Gemeenten en hun inwoners hebben daarom ook om financiële redenen steeds meer belang bij het voorkomen dat recyclebaar afval in de restafvalcontainer komt. HVC biedt de deelnemende gemeenten daarbij zoveel mogelijk ondersteuning, bijvoorbeeld bij het adviseren over en invoeren van vormen van tariefdifferentiatie, waarmee het gewenste afvalscheidingsgedrag van inwoners financieel wordt beloond. Ook heeft de directie een restafvalstrategie ontwikkeld, gericht op een intensivering van nascheiding, die resulteert in een fors lager aanbod van huishoudelijk restafval aan de afvalverbrandingsinstallaties. Daardoor dalen zowel de CO₂-emissies per ton restafval als de met verbranding samenhangende belastingen en heffingen. Gelet op het belang hiervan voor aandeelhouders ondersteunt de raad deze strategie volledig. Voor realisatie hiervan worden de nodige investeringen voorbereid. 

De aangekondigde forse stijging van belastingen op het verbranden van restafval zal naar verwachting ook leiden tot een daling van de import en een stijging van de export van brandbaar afval. Het risico van overcapaciteit bij afvalverbrandingsinstallaties neemt daardoor landelijk toe. Dit risico wordt voor de middellange termijn door HVC in de eerste plaats gemitigeerd door nieuwe toetreders, en daarnaast met het contracteren van Nederlands bedrijfsafval voor zover beschikbaar en binnen de marge bepaald door de inbestedingsregels. De raad stelt vast dat het risico voorts in belangrijke mate wordt gemitigeerd door afschrijvingen. Zo zijn in 2030 zes van de zeven afvalverbrandingslijnen volledig afgeschreven.

Belangrijk voor de ontwikkeling en organisatie van collectieve warmte onder publieke regie is de vaststelling vorig jaar van de Wet collectieve warmte, die begin 2026 in werking is getreden. 

De implementatie van een aantal uitvoeringsregelingen dient nog plaats te vinden, maar het beleidskader van kostprijs-plus dat de wet hanteert biedt volgens de raad voldoende vertrouwen dat onder de nieuwe wet een verantwoorde, stabiele exploitatie van collectieve warmte mogelijk is. Tegelijkertijd is het kostprijs-plus principe op zichzelf onvoldoende voor een betere betaalbaarheid van warmte. Hiervoor zullen door het Rijk ondersteunende maatregelen moeten worden genomen. Op dit moment vormt dit punt volgens de raad een serieuze belemmering voor de gewenste warmtetransitie in Nederland en daarmee voor de mogelijkheden van HVC om invulling te geven aan het warmtebeleid van de deelnemende gemeenten.   

Voorgenomen nieuwe investeringen worden door de raad getoetst aan de inhoudelijke en financiële strategie. Er wordt daarbij met name ingezoomd op de verschillende risico’s, de gevoeligheid voor het project indien deze zich manifesteren en de wijze waarop risico’s worden gemitigeerd. Ook wordt getoetst of de gehanteerde risico-opslag voldoende is in relatie tot het projectrisico. 

Alle belangrijke projecten die in uitvoering zijn genomen, zoals de slibdrooginstallatie in Alkmaar, de geothermieprojecten Maasdijk en Polanen, de warmtekoppelleiding onder de Merwede en de modernisering en uitbreiding van de vergistingsinstallatie in Middenmeer, worden elke vergadering besproken. Daarbij wordt ingezoomd op de actuele status en ontwikkelingen ten aanzien van onder meer veiligheid, projectrisico’s, claims, realisatieplanning en cash-out planning. De raad kan op basis van dit inzicht met de directie een gefundeerd gesprek voeren en afspraken maken over de verdere projectuitvoering. 

De afgelopen jaren zijn door externe ontwikkelingen de kosten van projecten belangrijk toegenomen. Tezamen met personeelstekorten bij aannemers vormen deze een risico op overschrijdingen van kosten en doorlooptijd. Ook de zeer lange doorlooptijden van vergunningen door schaarse ambtelijke capaciteit stemt tot zorg. De landelijke problematiek rond stikstof en netcongestie leidt tot verdere beperkingen en onzekerheden. Een oplossing voor deze impactvolle landelijke problematiek is nog niet in zicht. Met het oog op de hiermee toegenomen complexiteit is een lid van het directieteam aangewezen aan wie de ontwikkeling en realisatie van key projecten is opgedragen. 

Organisatie
De raad heeft met de directie uitgebreid stilgestaan bij het HR-beleid. Daarbij ging het om de beleidsdoelen, de uitkomsten van het recente medewerkerstevredenheidsonderzoek, sociale veiligheid, ziekteverzuim, arbeidsmarkt en recruitement. De raad constateert dat de belangrijkste thema’s door de jaren heen gelijk blijven en adequaat worden ingevuld, zoals duurzame inzetbaarheid, werving, het behoud van gekwalificeerde medewerkers, goed werkgeverschap en het kunnen bieden van doorgroeimogelijkheden.